หน่วยงานราชการ (พนักงานเจ้าหน้าที่จากกรมสนับสนุนบริการสุขภาพ หรือสำนักงานสาธารณสุขจังหวัด) จะเข้าตรวจมาตรฐานคลินิกทันตกรรมโดยใช้ **แบบบันทึกการตรวจมาตรฐานเป็นเกณฑ์ ซึ่งครอบคลุมหัวข้อหลักดังนี้

ผมสรุปมาจาก แบบบันทึกการตรวจมาตรฐาน

1. ข้อมูลบุคลากรและสิทธิในสถานที่

• ผู้ดำเนินการ (ทันตแพทย์ผู้ควบคุม): ตรวจสอบว่าสามารถดูแลสถานพยาบาลได้อย่างใกล้ชิด ไม่ปฏิบัติงานในเวลาที่ซ้ำซ้อนกับหน่วยงานอื่น และต้องแสดงตัวตนพร้อมใบประกอบวิชาชีพ

ในส่วนนี้มีการเข้าใจผิดกันเยอะว่าผู้ดำเนินการต้องอยู่เฝ้าคลินิกทุกวัน (จริงๆไม่มีกฎหมาย หรือ ข้อกำหนดอย่างนั้น แต่เจตนาคือต้องการให้มาดูแลบ้าง ไม่ใช่แขวนทิ้งไว้แล้วไม่มาดู)

• สิทธิในสถานที่: หากไม่ได้เป็นเจ้าของอาคารเอง ต้องมี สำเนาเอกสารแสดงกรรมสิทธิ์ เช่น สัญญาเช่าที่มีผลบังคับใช้

.

2. ลักษณะอาคารและพื้นที่ใช้สอย (Physical Standard)

• ขนาดพื้นที่: พื้นที่ให้บริการโดยรวมต้อง ไม่ต่ำกว่า 20 ตารางเมตร โดยส่วนที่แคบที่สุดของห้องต้องกว้างไม่น้อยกว่า 3 เมตร (แปลว่าตึกแถวหน้ากว้าง 3 เมตรเปิดได้นะครับ)

• ความสะดวกและความปลอดภัย: อาคารต้องมั่นคง ประตูเข้า-ออกกว้างอย่างน้อย 80 เซนติเมตร เพื่อให้เคลื่อนย้ายผู้ป่วยฉุกเฉินได้สะดวก

• การแบ่งสัดส่วน:

◦ มีส่วนพักคอยที่มีพนักพิงอย่างน้อย 5 ที่นั่ง

◦ ห้องตรวจต้องเป็นสัดส่วน มิดชิด และ ห้ามติดตั้งกล้องวงจรปิดภายในห้องตรวจ

◦ มีห้องส้วมที่ถูกสุขลักษณะ (หากอยู่ในห้างสรรพสินค้าสามารถใช้ห้องน้ำรวมได้)

◦ มีการระบายอากาศเพียงพอ ไม่มีกลิ่นอับ (สังเกตว่าไม่ได้บังคับให้มีระบบ air-change หรือห้องความดันลบใดๆ)

.

3. ระบบสุขาภิบาลและความปลอดภัย

• การจัดการขยะ: ต้องมีถังขยะแบบเหยียบเปิดพร้อมฝาปิด แบ่งเป็น ขยะทั่วไป (ถุงดำ) และ ขยะติดเชื้อ (ถุงแดง) วางคู่กันทุกห้องตรวจ และต้องมีหลักฐานสัญญาจ้างกำจัดขยะติดเชื้อ

• การควบคุมการติดเชื้อ: มีระบบป้องกันการติดเชื้อตามมาตรฐานวิชาชีพ มีบริเวณล้างเครื่องมือแยกเป็นสัดส่วน และมี หม้อนึ่งอบความดัน (Autoclave) ที่มีประสิทธิภาพ

• อัคคีภัย: ต้องติดตั้งถังดับเพลิงขนาดไม่ต่ำกว่า 10 ปอนด์ ทุกชั้น และมีป้ายห้ามสูบบุหรี่ติดที่ประตูทางเข้า

.

4. การแสดงป้ายและรายละเอียดต่อสาธารณะ

• ป้ายชื่อคลินิก: ต้องเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า พื้นขาว ตัวอักษรสีม่วง ขนาดไม่น้อยกว่า 40×120 เซนติเมตร และมีเลขที่ใบอนุญาตขนาดไม่ต่ำกว่า 5 เซนติเมตร

• การแสดงตัวตน: ต้องติดรูปถ่ายทันตแพทย์ (ขนาด 8×13 ซม.) พร้อมชื่อ-นามสกุล และเลขที่ใบอนุญาตบนพื้นแผ่นป้ายสีน้ำเงินไว้หน้าห้องตรวจ

• อัตราค่าบริการและสิทธิผู้ป่วย: ต้องแสดงอัตราค่ารักษาอย่างชัดเจนในที่เปิดเผย และมีป้ายประกาศสิทธิผู้ป่วยติดตั้งไว้ที่ส่วนพักคอย

5. เครื่องมือ ยา และเวชภัณฑ์ที่จำเป็น

• ยูนิตทำฟัน: ต้องประกอบด้วยระบบแสงสว่าง เครื่องกรอฟัน ระบบดูดน้ำลาย และระบบน้ำบ้วนปาก

• ยาฉุกเฉินและอุปกรณ์ช่วยชีวิต: ต้องมียาที่ยังไม่หมดอายุ เช่น Adrenaline, Steroid, ยาแก้แพ้แบบฉีด และอุปกรณ์อย่าง ถุงบีบลมช่วยหายใจ (Ambu bag) พร้อมออกซิเจนถัง

• เวชระเบียน: มีที่เก็บบัตรผู้ป่วยที่ปลอดภัย ค้นหาง่าย และมีการบันทึกข้อมูลผู้ป่วยตามที่กฎหมายกำหนด (ถ้าเป็น full digital ก็ยังต้องมีแบบฟอร์มกระดาษมาโชว์)

.

6. มาตรฐานห้องเอกซเรย์

• ต้องเป็นห้องแยกเป็นสัดส่วน ผนังบุตะกั่วหนาไม่น้อยกว่า 1 มม. หรือก่ออิฐมอญแดงฉาบปูนหนาไม่น้อยกว่า 10 ซม.

• ต้องมี เสื้อตะกั่ว ป้องกันรังสี และมีรายงานผลตรวจมาตรฐานเครื่องและห้องจากหน่วยงานที่ได้รับมอบหมาย

กระบวนการตรวจ: พนักงานเจ้าหน้าที่จะบันทึกผลการตรวจ หากพบข้อบกพร่องอาจจะ อนุญาตแบบมีเงื่อนไข โดยให้ปรับปรุงภายในเวลาที่กำหนด (มักไม่เกิน 30 วัน) ก่อนจะพิจารณาออกใบอนุญาตจริง